• WERKEN AAN DE KWALITEIT
  • VAN DE JEUGDSECTOR
Transformatie jeugdhulp

Praktijkvoorbeelden inkoop

West Brabant West

De regio West-Brabant West heeft het oude systeem voor bekostiging van de jeugdhulp over boord gegooid. Per 1 januari 2016 financiert de regio de jeugdhulp op basis van de behaalde resultaten. Bij het oude systeem kregen de jeugdhulpaanbieders voor elke dag of uur geleverde hulp een vast tarief (p x q financiering).

Hoe werkt het?

Een jeugdhulpaanbieder levert op basis van de vraag van kinderen, jongeren of ouders een zorgarrangement en omschrijft de verwachte resultaten. De regio geeft de zorgaanbieder voor de te leveren hulp een vast bedrag per kind per arrangement. Wanneer de hulp langer duurt of intensiever is dan vooraf ingeschat, kan een aanbieder dit niet achteraf in rekening brengen.

Voordelen

  • De inkoop van jeugdhulp wordt bepaald door de zorgvraag van kinderen, jongeren en ouders in plaats van door het bestaande aanbod.
  • De gemeente kan de gewenste resultaten inkopen en toetsen aan haar beleid zonder dat zij expert in jeugdhulp hoeft te zijn.
  • Er is geen financiële prikkel meer om kinderen en jongeren langer dan nodig in zorg te houden.

Participatie van cliënten is knelpunt

De regio vindt het moeilijk een goede vorm te vinden voor het betrekken van de cliënten bij de inkoop. De cliënten kregen in 2015 tijdens de oriëntatie de gelegenheid om ervaren knelpunten met de jeugdhulp in te brengen. De regio erkent dat de cliënten bij de daadwerkelijke vormgeving van het nieuwe inkoopbeleid niet meer betrokken zijn. Dit komt door tijdsdruk, de beperkte behoefte van cliënten om betrokken te worden bij beleidsmatige kwesties en de terughoudendheid van beleidsambtenaren om cliënten aan het stuur te zetten.

Lees meer over West Brabant West


Rotterdam Rijnmond over naar resultaatgerichte bekostiging

Rotterdam Rijnmond heeft besloten om hun inkoop te transformeren van inspanningsbekostiging (p*q) naar resultaatgerichte bekostiging. Dit is een van de drie bekostigingsmodellen van de VNG.

De resultaatbekostiging is gericht op ontschotting van budgetten en een beperkt aantal vormen van resultaat en ondersteuning. Daarom past deze vorm goed bij de integrale uitvoering van de Wmo en jeugdhulp. Bij resultaatgerichte bekostiging stelt de gemeente vroeg in het ondersteuningsproces op basis van een vraaganalyse de beoogde resultaten vast van de individuele jeugdhulp die de jeugdhulpaanbieder dient te realiseren. Afhankelijk van de ondersteuningsbehoefte van de cliënt worden de resultaten, de bijpassende ondersteuning en de termijn bepaald. Voor cliënten betekent dit dat de gemeente meer stuurt om de doelen van hun ondersteuningstraject te realiseren. Bij outputgerichte bekostiging verstrekt de gemeente een bedrag voor het realiseren van een resultaat per cliënt. Rotterdam Rijnmond kent de zorgaanbieder een weektarief toe.

Centrale rol wijkteam

Het wijkteam heeft een cruciale rol bij resultaatgerichte bekostiging. Het team doet de vraaganalyse en bepaalt samen met de cliënt de ondersteuningsbehoefte. Dit lokale team is opdrachtgever en kiest aan de hand van een aanbiedersprofiel samen met de cliënt één zorgaanbieder die het ondersteuningsplan gaat uitvoeren. Ook formuleert het team het gewenste resultaat en geeft aan in welke intensiteit de hulp nodig is, bijvoorbeeld licht, middel, zwaar en intensief. Hoe intensiever de hulp, hoe meer budget daarvoor beschikbaar komt.

Arrangement

Een arrangement bestaat uit resultaten, eventueel aangevuld met ondersteuningselementen.

Er zijn drie vormen van resultaat:

  • Steunen van het sociaal en persoonlijk functioneren.
  • Herstel, verminderen of stabilisatie van een stoornis en gedragsproblemen.
  • Opvoeding en het versterken van de mogelijkheden van ouders en opvoeders.

Daarnaast zijn er drie vormen van ondersteuningselementen:

  • vervangende opvoeding (waaronder ‘verblijf’)
  • dagbesteding
  • respijthulp

Aanbieder

Er geldt een acceptatieplicht voor het uitvoeren van het ondersteuningsplan voor de aanbieder. De aanbieder kan onderaannemers inschakelen. Het wijkteam is als casusregisseur op afstand betrokken. De aanbieders rapporteren gemeenten over de directe resultaten van hun diensten op basis van doelrealisatie, cliëntentevredenheid en uitval. Het betrekken van deze outcome-indicatoren in de bekostiging start in de loop van 2018. In de beoordeling van de zorgaanbieder spelen ook de ervaringen van het lokale wijkteam mee.

Voorwaarden en knelpunten

  • Een belangrijke voorwaarde voor de outputgerichte bekostiging is dat er voldoende vertrouwen is tussen gemeenten en aanbieders.
  • De lokale teams moeten over voldoende deskundigheid beschikken om de resultaten en de duur van het ondersteuningstraject te bepalen.
  • Voor partners zijn transparantie in cijfers en vervolgens een dialoog over een gezamenlijk verbetercyclus cruciaal.
  • De meerderheid van de verwijzingen lopen niet via de wijkteams maar via de huisarts. Het lokale team heeft pas een rol op het moment dat de zorgaanbieder het team betrekt in de hulpverlening. Op deze manier hebben gemeenten veel minder instrumenten in handen om te sturen op het resultaat van de hulpverlening.
Vragen?

Gert van den Berg is contactpersoon.

NJi gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.